محله های قدیمی روستای قوژد :
عکسها در ادامه مطلب …
روستای قوژد یکی از قدیمی ترین آبادیهای کاشمر یا ترشیز کهن است . در سالهای اخیر به دلیل افزایش جمعیت ، مهاجرت و ساخت و سازهای جدید قوژد وسعت زیادی یافته است و از طرفی بسیاری از مکان ها و محلات قدیمی از بین رفته است ولی هنوز میتوان بافت سنتی روستا را در بعضی نقاط مشاهده کرد . محله های قدیمی که هنوز به نامهای قدیمی آن خوانده میشود . در این مطلب مروری داریم بر برخی از این محله های قدیمی :
باغچه بی بی :
کوچه باغچه بی بی ( بغچه بی بی ) یکی از محلات قدیمی روستا است که در کنار حمام قدیمی روستا که چند سالی است تخریب شده است و ورودی باغهای روستا واقع شده است .شاید بسیاری علت این نامگذاری را ندانند . در گذشته بانویی نیکوکار و پرهیزگار به نام ” بی بی عالیه ” در این محل زندگی میکرده است که باغچه خانه خود را وقف روشنایی مسجد جامع نموده است . ایشان وصیت کردند که درآمد حاصل از این موقوفه صرف خرید نفت یا روغن چراغ جهت روشنایی مسجد جامع گردد و بدین ترتیب نام خود را ماندگار نمودند.
قلعه قدیمی قوژد :
یکی از قدیمی ترین محلات ” قلعه قوژد ” است .
این محله در قدیمی ترین قسمت قوژد و در کنار حمام قدیمی و مسجد جامع روستا واقع شده است .خانه ها در گذشته به یکدیگر راه داشته است و هنوز در چند قسمت از این محله کوچه ها سرپوشیده است و خانه هایی در بالای کوچه ساخته شده است .در گذشته در زمانهایی که حکومت مرکزی قدرتمندی وجود نداشته است غارتگران و راهزنان به روستاها حمله میکرده و مال و اموال روستاییان را چپاول و غارت میکرده اند . به همین دلیل روستاییان خانه های خود را طوری میساخته اند که خانه ها به یکدیگر راه داشته است و در زمان حمله میتوانستند از این راهها فرار کنند و جان خود را نجات دهند .
در نقلی از گذشتگان آمده است که در زمان یکی از این حملات به روستا مردم مشغول خوردن دیزی بودند که با آمدن مهاجمین از سر سفره فرار کردند وقتی مهاجمان به خانه ها رسیدند با تعجب دیدند دیزی در روی زمین در حال جوشیدن است ( چون ظرف دیزی از سنگ است و بعد از برداشتن از روی اجاق تا چند دقیقه می جوشد ) . راهزنان از دیدن این منظره وحشت کردند و فرار نمودند .
محله قوژد :
محله بزرگ و کوچک نام دو منطقه است که اکنون در کنار تکیه ابوالفضلی روستا واقع شده است . محله کوچک تقریبا به سبک قدیم مانده است و در محله بزرگ پارکی ساخته شده است :
کوچه بالا :
وسعت قوژد در قدیم زیاد نبوده است تا جایی که مسجد امام جعفر صادق (ع) و حمام مرحوم حاج مراد علی فخار که در کنار تکیه علی اکبری قرار دارد را مسجد بالا و حمام بالا می نامیدند و به آن کوچه بالا میگفتند .
محله نو :
یکی از محله ها که قدمت کمتری دارد ” محله نو ” است که بعد از بافت قدیمی روستا ساخته شده است و به همین دلیل محله نو نامیده شده است و در حال حاضر به نام شهیدان جابری و نخعی زاده نام گذاری شده است . بیشتر خانها و بزرگان محلی در این محل زندگی میکرده اند :
تصویری از ورودی محله نو و خانه معروف به ” سلطان “
کلاته آسیانه :
کلاته آسیانه منطقه مسکونی نبوده است ولی قدمت آسیابهای معروف آن به زمان صفویه می رسد .
در گذشته روستای قوژد بسیار پر آب بوده است و چند رشته قنات زمینهای روستا را آبیاری میکرده است . کلاته آسیانه در تپه های جنوب قوژد و در جوار جاده تل آباد واقع شده است . به دلیل وجود آب فراوان چند آسیاب آبی در حاشیه تپه ها وجود داشته است که مردم از قوژد و روستاهای اطراف گندم خود را به آنجا می آوردند در آنجا گندم را به آرد تبدیل میکردند . آسیابهای قلعه ریگ – سرکاری و میندو (وسط) از مهمترین این آسیابها بوده اند .باغات آنجا به قدری سرسبز بوده است که انواع میوه ها در آنجا به عمل می آمده است و درختهای توت فراوانی در این قسمت وجود داشته است که مردم برای تفرج و تفریح به آنجا میرفتند . در حال حاضر از آن همه باغ و درخت دشتی خشک به جا مانده است :